جمال الدين محمد الخوانساري

13

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

در آن قوى باشد تا بعمل آيد « 1 » ، زيرا كه با عزم سست كم كارى بانجام رسد خصوصا كارهاى بزرگ وصعب . 9264 من الكرم صلة الرّحم . از كرم است صله خويشى ، مراد به « كرم » گرامى وبلند مرتبه بودنست يا جود وسخاوت چنانكه مكرّر مذكور شد . 9265 من الكرم اتمام النّعم . از كرم است تمام كردن نعمت وناقص نگذاشتن آن . 9266 من الكرم حسن الشّيم . از كرم است نيكوئى خويها وخصلتها . 9267 من الكرم الوفاء بالذّمم . از كرم است وفا كردن بعهدها وپيمانها . 9268 من أقبح المذامّ « 2 » مدح الّلئام « 3 » . از زشت‌ترين چيزهاى عيبناك مدح كردن لئيمانست ، يعنى اين كه كسى لئيمى را يعنى دنى پست مرتبه را يا بخيلى را مدح وستايش كند . 9269 من صحّة الأجسام تولّد الأسقام . از صحّت أجسام است زائيده شده أسقام ، ممكن است كه غرض بيان اين باشد كه نعمتهاى دنيا نمىشود كه آميخته بألم وكدورتى نباشد چنانكه از صحّت بدن

--> ( 1 ) مطابق اين مضمونست اين بيت : « مردى بزرگ بايد وعزمي بزرگتر * تا حلّ مشكلات بنيروى أو كنند » ( 2 ) محتمل است كه در أصل « الذام » بوده وتصحيف شده باشد زيرا « ذام » بمعنى عيب است . ( 3 ) از اين حديث تا شش حديث متوالى ديگر كه جمعا هفت حديث باشد در اين مورد از چاپ صيدا بنظر نمىرسد ومتن مطابق نسخه چاپ بمبئي است چنانكه مكرّر بآن تصريح كرده‌ايم .